Башҡорт теленән халыҡ-ара диктант – 2020 йылда

Башҡорт теленән халыҡ-ара диктант – 2020 йылда Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәтенең 2020 йылдың 18 мартында сығарған 246-р һанлы Ҡарарына ярашлы, Башҡортостан Республикаһының мәғариф һәм фән министрлығы Башҡорт телен һаҡлау һәм үҫтереү фонды менән берлектә 2020 йылдың 25 апрелендә Башҡорт теленән халыҡ-ара диктант үткәрә. Донъялағы эпидемиологик тороштоң киҫкен булыуын күҙ уңында тотоп, 2020 йылда Башҡорт теленән халыҡ-ара…

2020 йылдың 25 апрелендә Башҡорт теленән халыҡ-ара диктант үткәрә

2020 йылдың 25 апрелендә Башҡорт теленән халыҡ-ара диктант үткәрә. Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәтенең 2020 йылдың 18 мартында сығарған 246-р һанлы Ҡарарына ярашлы, Башҡортостан Республикаһының мәғариф һәм фән министрлығы Башҡорт телен һаҡлау һәм үҫтереү фонды менән берлектә 2020 йылдың 25 апрелендә Башҡорт теленән халыҡ-ара диктант үткәрә. Донъялағы эпидемиологик тороштоң киҫкен булыуын күҙ уңында тотоп, 2020 йылда Башҡорт…

13. Ҡулланылған әҙәбиәт

Ҡулланылған әҙәбиәт Аҙнағолов Р.Ғ. Үҫтереүле уҡытыу методикаһына инеш [Текст] / Р.Ғ. Аҙнағолов. — Өфө: БашДУ, 2010. – 195 б. Аҙнағолов Р.Ғ. 5-9-сы синыфтарҙа башҡорт телен уҡытыу методикаһы. [Текст] / Р.Ғ. Аҙнағолов, Өфө: Башҡортостан китап нәшриәте — 1995. Айҙарова Р.Ә.Өндәш һүҙҙәр һәм тыныш билдәләре. [Текст] / Р.Ә.Айҙарова //Башҡортостан уҡытыусыһы. – 2011. — № 5.– 28-30 –сы…

12.6. Ялғауҙарҙың яҙылышы

Ялғауҙарҙың яҙылышы Ялғауҙар бөтәһе лә ҡушып яҙыла.А. Башҡорт теленең үҙ һүҙҙәрендә ялғауҙың ҡалынлыҡ-нәҙеклеге нигеҙгә ҡарап билдәләнә, йәғни нигеҙе ҡалын һүҙгә ҡалын ялғау ҡушыла: арба — арбаны, ҡолон — ҡолонға, ҡыш — ҡыштың, туҙ — туҙҙың; нигеҙе нәҙек һүҙгә нәҙек ялғау ҡушыла: бесәй — бесәйгә, ит — иттән, дөгө — дөгөнөң, сүл — сүлдәр.Б. Рус әҙәби…

12.5. Ярҙамлыҡ һүҙҙәрҙең яҙылышы

Ярҙамлыҡ һүҙҙәрҙең яҙылышы А. 1. Йыйыу, бәйләү теркәүесе һәм көсәйтеү киҫәксәһе булып йөрөгән ла-лә, ҙа-ҙә, да-дә, та-тә айырым яҙыла; был киҫәксәләр, ялғау кеүек үк, сингармонизм законына буйһона, йәғни нәҙек һүҙҙән һуң нәҙек, ҡалын һүҙҙән һуң ҡалын була: һин дә мин, бар ҙа ал, эшләй ҙә ашай; Юлай ҙа, Шәрип тә килгән; тауышы ла сыҡмай, бөтәһе…

12.4. Ҡушма һүҙҙәрҙең яҙылышы

Ҡушма һүҙҙәрҙең яҙылышы А. Ҡушып яҙыу. Үҙ-ара грамматик мөнәсәбәттәрен юғалтып, берәй нәмәгә йәки бер бөтөн төшөнсәгә атама булып киткән, бер һүҙ берәмегенә әүерелгән ҡушма һүҙҙәр ҡушып яҙыла. 1. Тәүге һүҙе аныҡлаусы мәғәнәһен юғалтып, икеһе бергә бер атама булып киткәндә: а) айғолаҡ, айыуғорт, ағалтын, йыланбалыҡ, сүмесбаш; аҡбалыҡ, аҡҡош, аҡтамыр (үлән), аҡһаҡал (ырыу уҙаманы), аҡһөйәк (юғары ҡатлам…

12.3. Ябай һүҙҙәрҙең яҙылышы

Ябай һүҙҙәрҙең яҙылышы А. Тамыр йә нигеҙ һүҙ эсендә баҫымлы -о-/-ө-, -ы-/-е- һуҙынҡылары булһа, ялғау ҡушҡанда төшөрөп ҡалдырмай яҙыла:а) онот — онотолған, онотоу; йөрө — йөрөтөлгән, йөрөтөү;б) урын — урыны, урынында; исем — исеме, исемендә; хәреф — хәрефе, хәрефенә; бер — береһе, береһенән һ. б.Ләкин һуңғы ижектәге шул уҡ баҫымлы -о-/-ө-, -ы-/-е- һуҙынҡылары сифат яһаусы…

12.2. Яңғыҙлыҡ исемдәрҙең һәм атамаларҙың яҙылышы

 Яңғыҙлыҡ исемдәрҙең һәм атамаларҙың яҙылышы А. 1. Ер-һыу атамаларының диалекталь фонетик үҙенсәлектәре әҙәби телгә үҙгәртелмәй алына: Атауҙы (күл), Һаттыҡ (ауыл), Суртанды (күл), Үләнде (күл), Таҙлар (ауыл) һ. б. Ер-һыу атамаларының төп атама өлөшөнә ингән бөтә һүҙҙәр ҡушып яҙыла: Атсабар (ауыл), Баламйәбеш (тау), Биштәкә (ауыл), Буралған (тау), Һыйырғасҡан (тау), Алайғыр (ауыл). Ике үҙ аллы атаманан ҡушарлап…

12.1. Ҙур хәрефтәрҙең яҙылышы

Ҙур хәрефтәрҙең яҙылышы Ҙур хәреф менән башлап яҙыла: Һөйләм башындағы һүҙҙәр. Яңғыҙлыҡ исемдәр һәм ҡушаматтар: Урал, Рәшит Ниғмәти, Әсхәл Әхмәт-Хужа, Аҡъял батыр; Юпитер, Галактика; Аҡтырнаҡ, Ҡарағолаҡ һ. б.Иҫкәрмә: Ҡояш, ер, ай һүҙҙәре күк есеме булараҡ атап әйтелгәндә ҙур хәреф менән, башҡа ваҡытта бәләкәй хәреф менән яҙыла: Ерҙең барлыҡҡа килеүе, Ҡояштағы таптар, ләкин ҡояш сыҡты, ер…